Kryteria zrównoważonego rozwoju dla produkcji biopaliw, paliw z biomasy, energii elektrycznej, ciepła i chłodu – RED I, RED II, RED III
Kryteria zrównoważonego rozwoju dotyczące biomasy, odpadów, pozostałości oraz surowców wykorzystywanych
do produkcji biopaliw, biopłynów, paliw z biomasy oraz energii elektrycznej, ciepła i chłodu są określone przez szczegółowe regulacje prawne Unii Europejskiej.
Kluczowe wymagania wynikają z trzech dyrektyw: RED I, RED II oraz najnowszej RED III.
Dyrektywa RED I – początek regulacji dla biopaliw
Dyrektywa 2009/28/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. określiła pierwszy w Unii Europejskiej
obowiązek promocji energii odnawialnej oraz stosowania biopaliw.
- Państwa członkowskie były zobowiązane do wdrożenia dyrektywy do 5 grudnia 2010 r.
- W Polsce implementacja nastąpiła poprzez Ustawę z dnia 21 marca 2014 r. o zmianie ustawy o biokomponentach i biopaliwach ciekłych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2016 poz. 266).
- Regulacje ustanowiły ramy funkcjonowania rynku biopaliw oraz pierwsze zasady dotyczące
zrównoważonego rozwoju.
Dyrektywa RED II – rozszerzone wymagania i nowe cele OZE
Dyrektywa (UE) 2018/2001 z dnia 11 grudnia 2018 r. znacznie rozszerzyła zasady dotyczące
energii odnawialnej i zrównoważonej biomasy.
- Termin implementacji dyrektywy przez państwa członkowskie UE: 30 czerwca 2021 r.
- W Polsce wdrożenie odbyło się etapowo poprzez nowelizacje ustawy o odnawialnych źródłach energii (OZE):
- pierwsza nowelizacja weszła w życie 1 października 2023 r.,
- druga, obejmująca pozostałe elementy dyrektywy, weszła w życie 1 lipca 2025 r.
Kluczowe założenia RED II
-
- Ustalono cel udziału energii ze źródeł odnawialnych: co najmniej 32% końcowego zużycia energii brutto w UE do 2030 r.
- Biopaliwa zaawansowane – Załącznik IX, część A RED II. Dyrektywa RED II określa minimalny udział tzw. biopaliw zaawansowanych, produkowanych m.in. z:
- biomasy z odpadów komunalnych,
- biomasy odpadów przemysłowych,
- odpadów i pozostałości z leśnictwa,
- zużytego oleju kuchennego (UCO).
- Minimalny udział tych biopaliw wynosi co najmniej 1% w 2025 r. i co najmniej 3,5% w 2030 r.
Dyrektywa RED III – najnowsze regulacje dla OZE i biomasy
Dyrektywa (UE) 2023/2413 z dnia 18 października 2023 r. wprowadza kolejne zaostrzenia oraz doprecyzowania zasad stosowania biomasy i rozliczania energii odnawialnej.
- RED III zmienia dyrektywę (UE) 2018/2001 (RED II), rozporządzenie (UE) 2018/1999
raz dyrektywę 98/70/WE. Uchyla dyrektywę Rady (UE) 2015/652. - Przepisy dyrektywy RED III weszły w życie w listopadzie 2023 r.
- Celem RED III jest przyspieszenie transformacji energetycznej, zwiększenie udziału energii z OZE
oraz zaostrzenie wymagań dotyczących zrównoważonej biomasy, w tym surowców odpadowych.
Podsumowanie – regulacje RED a zrównoważona biomasa
Trzy generacje dyrektyw RED tworzą kompleksowy system regulacji, który:
- określa kryteria zrównoważonego rozwoju dla biomasy i biopaliw,
- wyznacza minimalne cele udziału energii odnawialnej do 2030 r.,
- definiuje wymogi surowcowe dla biopaliw, biopłynów i paliw z biomasy,
- harmonizuje przepisy dotyczące OZE w całej Unii Europejskiej.
Regulacje RED są kluczowe dla przedsiębiorstw działających w sektorach: gospodarki odpadami,
przetwarzania biomasy, produkcji paliw odnawialnych oraz wytwarzania energii elektrycznej, ciepła i chłodu
z odnawialnych źródeł.